гул

гул
[گل]
1. ғунча ва ё муғчаи вошудаи гиёҳон ва дарахтон, баргҳои рангини ба ҳам пайваста, ки баъзе гиёҳон ва дарахтон дар шохаҳои худ ҳосил мекунанд ва аз он тадриҷан тухм ё мева пайдо мешавад, шукуфаи гиёҳон ва дарахтон
2. гиёҳҳое, ки барои гулҳои рангоранг ва хушбӯяшон мекоранд; гули даштӣ гули саҳроии худрӯй; гули навруста гули аввали баҳор; гули навшукуфта; гули наврӯзӣ гули аввали баҳор; гули намозишом гуле, ки вақти нишасти офтоб кушода мешавад, гули шомӣ; гули нор гули анор; гули ба сурхӣ моил, гули сурх; гули ошиқи печон гуле, ки шохаи он ба ҳар чизи ба вай наздик печида боло меравад; гули пажмурда гули афсурда; гули садбарг гули сурх, сафед ё гулобии калон-калони сербарг, вард; гули хайрӣ растание, ки гулҳои сафед, сурх ё бунафш дорад ва дар тибби халқӣ истифода мешавад, тугмачагул; гули хандон а) гули шукуфта; б) маҷ. ҷавони шоду хандон; гули ҳамешабаҳор а) гули доимсабз, гули ҳамешашукуфон; б) маҷ. рӯи маҳбуба; айёми гул // мавсими гул вақти шукуфтани гул; мавсими баҳор; иди гул иди баҳор; вақти нашъунамои гулҳо; фасли гул а) мавсими шукуфтани гул; б) киноя аз баҳор
3. маҷ. беҳтарин чиз, зубдаи ҳар чиз
4. маҷ. ҳар чизи нозук ва латиф ё ҳар шахси азиз ва маҳбуб; ба таври истиора: гули орзу, гули рухсор, гули боғи умед
5. нақшу нигоре, ки ба шакли гул дар деворҳо кашида ё ба матоъҳо бофта мешавад; гул андохтан // гул партофтан ба чизе нақшу нигор кашидан, ҳар хел тасвир даровардан ба чизе; гул дӯхтан ба рӯи матоъ бо сӯзану ришта тасвир даровардан, гулдӯзӣ кардани матоъ
6. маҷ. сурхакон (бемории хавфнок): гул баровардан; гул кардан а) шукуфта шудан, шукуфтани дарахтҳои мева ва растаниҳо; б) маҷ. боло рафтан, авҷ гирифтани чизе ё коре: гул кардани санъати ҷумҳурӣ; в) маҷ. масрур гаштан, шоду хандон шудан; завқу шавқ пайдо кардан; гул партофтан а) аз гул баромадан; б) ҳосил набаста рехтани гули растаниҳо; гул пошидан // гул фишондан (афшондан) ба роҳи касе ё ба рӯи чизе гул партофта, муҳаббату самимият изҳор кардан; аз гул баромадан гул партофта ба ҳосил даромадан
◊ гули сари сабад чизи беҳтарин, писандидатарин, одами азизтар ва бақадртар дар байни як гурӯҳ, зинатбахши маҳфилҳо; гули чашм як навъ доғи сафеде, ки дар чашми одам пайдо мешавад; гули шамъ (чароғ) сари нимсӯхтаи пилтаи чароғу фатилаи шамъ; гул буридан дар коре маҳорати аз андоза берун нишон додан: гул буридан дар гап задан; гул-гул шукуфтан а) аз ҳад зиёд хурсанд шудан; болидан; б) нашвунамо кардан, ривоҷу равнақ ёфтан, тараққӣ кардан; гули мақсуд чидан ба мақсад расидан; гули умеди касе шукуфтан ба орзу расидан; аз гул нозук будан хеле нафис будан; бисёр нозук будан; аз сад гул якаш нашукуфтан ҳоло ҳама чиз дар пеш будан; акнун зоҳир шудани қувваю равнақ, ҳанӯз ҷавон будан; гул бе хор намешавад (мақ.) // гул хор дораду асал – ору (зарб.) а) ҳар чизи хуб ҷиҳати баде ҳам дорад; б) ганҷ бе ранҷ муяссар намешавад: одамӣ аз гул нозуку аз санг – сахт (мақ.)

Толковый словарь таджикского языка (в 2 томах). — Душанбе, НИИ языка и литературы им. Рудаки. . 2008.

Поможем решить контрольную работу
Синонимы:

Полезное


Смотреть что такое "гул" в других словарях:

  • гулёна — гулёна …   Русское словесное ударение

  • гул — гул, а …   Русский орфографический словарь

  • гул — [гул] лу, м. (на) л і …   Орфоепічний словник української мови

  • гул — гул/ …   Морфемно-орфографический словарь

  • гулёна — гул/ён/а, м. и ж …   Морфемно-орфографический словарь

  • гулёна — гулёна, гулёны, гулёны, гулён, гулёне, гулёнам, гулёну, гулён, гулёной, гулёною, гулёнами, гулёне, гулёнах (Источник: «Полная акцентуированная парадигма по А. А. Зализняку») …   Формы слов

  • гул — сущ., м., употр. сравн. часто Морфология: (нет) чего? гула, чему? гулу, (вижу) что? гул, чем? гулом, о чём? о гуле Гул это продолжительный глухой шум, который машины, военная техника, большое количество людей и т. д. издают одновременно. Гул… …   Толковый словарь Дмитриева

  • гул — пошёл • действие, субъект, начало доносится гул • действие, субъект нарастает гул • изменение, субъект, много послышался гул • действие, субъект, начало раздался гул • существование / создание, субъект, факт стоит гул • действие, субъект …   Глагольной сочетаемости непредметных имён

  • гул — См …   Словарь синонимов

  • гул — а; м. Длительный непрерывный и не вполне различимый шум. Гул голосов. Гул моря. Самолётный, орудийный гул. Перейти, перерасти, слиться в единый гул …   Энциклопедический словарь

  • ГУЛ — ГУЛ, гула, муж. 1. Отдаленный шум большой мощности. Перед землетрясением был слышен подземный гул. 2. Многоголосый, сливающийся шум. Я ничего не мог разобрать в этом гуле голосов. Толковый словарь Ушакова. Д.Н. Ушаков. 1935 1940 …   Толковый словарь Ушакова


Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»